dinsdag 31 mei 2016

Landon Ronald 3: HMV 1912, 1915, 1922


We gaan vrolijk verder met deel 3 van de akoestische opnamen van Sir (sinds 1922) Landon Ronald (07.06.1873 - 14.08.1938), de huisdirigent van The Gramophone/HMV / EMI.

De opname van de ingekorte "Unvollendete" van Franz Schubert is wel heel apart. 
Kant 1 is in 1912, kant 2 in 1915 en kant 3 in 1922 opgenomen. Ik vermoed dat er HMV D 164-165 platen zijn met weer heel andere matrijsnummers: Landon Ronald heeft dit werk in de akoestische periode minstens 2x, zo niet 3x opgenomen en men was bij de D-koppelingen kennelijk niet erg kritisch om welke opname het ging. Ze werden door elkaar gebruikt, als ik de CHARM database mag geloven.
De "filler" van kant 4 is een Victor-opname uit 1911 van het Imperial Russian Balalaika Court Orchestra, die ik er vanwege de curiositeit bij heb gedaan. Grappig dat men bij HMV koos voor zoiets i.p.v. een kort klassiek instrumentaal werkje, door Ronald gedirigeerd.

Ook de Wilhelm Tell ouverture van Rossini is meerdere keren opgenomen. Ik blijk de versie uit 1922 te hebben, op kant 4 na: die is in 1912 opgenomen.



Landon Ronald, dirigent
The New Symphony Orchestra; na 1915 Royal Albert Hall Orchestra

    Franz Schubert: Onvoltooide symfonie (ingekort)
1   allegro moderato    8:59
    (0731/2)  5931f / HO 1055ac  Opname 20-01-1912; 18-09-1915
2  andante con moto    4:12
    (0733)  Cc1620-1   Opname 07-07-1922
    78t 30 cm: HMV D 164-165

*  Andreieff's Balalaika Orchestra: 
3  a. Molodka; b. Sun in the sky stop shining    3:12
    (028500)  A9997   Opname Camden, New Jersey 20-02-1911
    78t 30 cm: HMV D 165

4  Gioacchino Rossini - "Guillaume Tell": Ouverture    11:35
    1  prelude (andante)   
        (0850)   Cc1469-4   Opname 07-07-1922
    2  the storm
        (2-0560)   Cc1468-3   Opname 14-06-1922
    3  andante (pastorale)   (0753)   Cc2249-1   Opname 06-12-1922
    4  finale: allegro  (0754)   Ac6039f   Opname 17-02-1912
    78t 30 cm: HMV D 167-168

5  Ferdinand Hérold - "Zampa": Ouverture    7:06
    (2-0571/2)   HO 985/6ac   Opname 05-08-1915; 25-08-1915
    78t 30 cm: HMV D 169



Download mp3    

donderdag 26 mei 2016

Landon Ronald 2: HMV 1912-1923


Een tweede post met akoestische opnamen van de huisdirigent van de Gramophone/HMV Landon Ronald (07.06.1873 - 14.08.1938). Voor biografische gegevens en andere downloads verwijs ik naar mijn vorige post.

1  Richard Wagner - "Tannhäuser": Ouverture (ingekort)    8:15
    Royal Albert Hall Orchestra
    (2-0678 / 0866)   Cc1503-2/Cc1504-2   Opname 20-06-1922
    78t 30 cm: HMV D 133   



    Edvard Grieg - Peer Gynt Suite no.1 op.46:    13:31
2  Morning    3:45
     (0717)  Cc2756-1   Opname 27-03-1923
3  Death of Ase    4:00
    (0718)  Cc457-2   Opname 08-09-1921
4  Anitra's dance    3:41
    (0719)  Cc1404-3   Opname 20-06-1922
5  In the hall of the Mountain King    2:05
    (0720)  Cc3031-1   Opname 29-05-1923
    Royal Albert Hall Orchestra    
    78t 30 cm: HMV D 156-157 

    Jules Massenet - Scènes Pittoresques:     
6  Angelus    3:54
    (2-0599)  HO 977ac   Opname 28-07-1915
7  Fêtes Bohème    4:02
    (2-0580)  HO 991ac   Opname 25-08-1915 
    New Symphony Orchestra
    78t 30 cm: HMV D 158



8  Felix Mendelssohn: a. Spring song; b. Bees' wedding    3:59
    (0738)   aj5868f   Opname 06-01-1912 
9  Léo Delibes - "Sylvia": Cortège de Bacchus    3:53
    (0845)   HO 406aj   Opname 01-1913
    New Symphony Orchestra
    78t 30 cm: HMV D 160    

Download mp3

vrijdag 20 mei 2016

Landon Ronald: HMV 1911-1914

Landon Ronald, 1913
Ik had zin om m'n oudste platen met dirigent Landon Ronald weer eens te draaien. Een van de pioniers wat betreft opname van orkestrepertoire voor HMV. Hij kwam op mijn blog al eerder aan bod, als begeleider van pianisten Arthur de Greef en Irene Scharrer (zoek rechts bij Labels en scroll op achternaam). 
Groot respect voor de pioniers die onder primitieve omstandigheden met een uitgedund orkest gegroepeerd rond de opnamehoorn hun best deden om een zo transparant mogelijke opname te maken. Ik vind het soms verbluffend hoe veel je erop kunt horen. Dat geldt niet alleen voor Landon Ronald maar ook voor andere pioniers als Leo Blech, Albert Coates, Eugene Goossens, Percy Pitt, Leopold Stokowski, Felix Weingartner en Sir Henry J. Wood om maar enkele dirigenten te noemen.

Landon Ronald (Sir sinds 1922) (Londen, 07.06.1873 - Londen, 14.08.1938): Engels dirigent, pianist, componist, docent.
1884-1890: Royal College of Music, studeerde bij Hubert Parry en Charles Villiers Stanford. 
1891: Maestro al piano (begeleider en repetitor) bij Royal Opera House, waar hij o.m. met Nellie Melba "Norma" instudeerde.
1892: dirigent van operagezelschap van Augustus Harris
1894: tournee als begeleider van Nellie Melba door Amerika
1896: dirigeerde "Faust" in Covent Garden met Nellie Melba, Charles Bonnard en Pol Plançon
1900: door Fred Gaisberg benaderd om musical adviser te worden bij The Gramophone Company. Hij zou tot het eind van z'n leven aan G&T/Gramophone/HMV/EMI verbonden blijven en begeleidde alle grote sterren van die tijd, bij de hele vroege opnamen als pianist, maar al snel als dirigent.
1904-1907: gastdirigent bij London Symphony Orchestra
1908-1928: dirigent van New Symphony Orchestra, later (vanaf 1915) omgedoopt tot Royal Albert Hall Orchestra
1929: trok zich terug als dirigent
1910-1938: verbonden als docent aan de Guildhall School of Music
Hij componeerde meer dan 200 liederen.
Ook schreef hij memoires:
"Variations on a personal theme (1922)
"Myself and others"(1932).

De onderstaande HMV D-platen (tracks 2 t/m 9) zijn eigenlijk her-uitgaven van eerdere opnamen. Het New Symphony Orchestra heette vanaf 1915 Royal Albert Hall Orchestra. Op de labels staat regelmatig Royal Albert Hall Orchestra, maar ten tijde van de opnamen heette het orkest dus New Symphony Orchestra.
We horen een breed repertoire van populair klassieke nummers, soms stevig ingekort om op de plaatkant te passen. 
Ik vermoed dat de Hongaarse rhapsodie van Liszt getransponeerd is: als ik hem op de juiste toonhoogte zet, klinkt alles onnatuurlijk. Dus ik heb de snelheid zo gelaten.
De Aufforderung zum Tanz heb ik wel versneld om hem op de juiste toonhoogte te krijgen.
Er is nog iets grappigs: bij HMV D142 zijn de labels omgewisseld. Op de scan is te zien dat in de spiegel (ruimte tussen label en groeven) het matrijsnummer van Finlandia vermeld staat. En inderdaad: als je de plaat draait hoor je Finlandia, terwijl het etiket dus Gounod aangeeft.

Andere opnamen van Sir Landon Ronald kun je downloaden bij: 
- Bryan Bishop's The Shellackophile, een geweldige blog met goede transfers en prima beschrijvingen.
- Op de site Historic recordings zijn CD's, flac- of mp3-opnamen te koop, w.o. veel opnamen van Sir Landon Ronald. Voor zover ik weet is Damian J. Rogan daarbij actief en hij maakt geweldige transfers, veel beter dan ik dat kan.
- Fluff on the needle, de blog van Jolyon, die helaas de laatste tijd wat minder actief is. Een prachtige blog met zeer grondig gedocumenteerde opnamen die heel helder klinken.
- De CHARM Database heeft opnamen van Sir Landon Ronald die men kan downloaden.



New Symphony Orchestra o.l.v. Landon Ronald:

1  Pietro Mascagni - "Cavalleria Rusticana": Intermezzo    3:16
    Opname 10-02-1912
    78t 30 cm: HMV 0739   Ac6005f

2  Jean Sibelius: Finlandia op.26 (ingekort)    4:10

    (0683)   Ac 5553f
    Opname: 07-10-1911    
3  Charles Gounod: Marche funèbre d'une marionnette    3:30
    (0848)   HO 426Af 
    Opname 01-1913
    78t 30 cm: HMV D 142

4  Franz Liszt: Hongaarse Rhapsodie no.2    4:15

    (0726)   ac 5597f
    Opname: 21-10-1911
5  Carl Maria von Weber: Aufforderung zum Tanz op.65    2:59
    (2-0518)   al 8042f
    Opname 11-07-1914
    78t 30 cm: HMV D 144

6  Hector Berlioz - "La damnation de Faust": Marche Hongroise    3:40

    (0746)   al 5867f
    Opname 06-01-1912
7  Franz Schubert: Marche Militaire    4:17
    (0864)   HO 457aj
    Opname 08-02-1913
    78t 30 cm: HMV D 151

8  Otto Nicolai - "Merry wives of Windsor": Ouverture (ingekort)   3:26
    (0735)   5934f
    Opname 20-01-1912
9  Felix Mendelssohn - "A midsummer night's dream": Ouverture    4:07
    (0853)   HO 450aj
    Opname 03-02-1913



Download mp3

zaterdag 14 mei 2016

Erich Kleiber 5: Gluck, Händel, Liszt (Ultraphon, Telefunken 1931-1932)


Erich Kleiber (Alsergrund Wenen, 05.08.1890 - Zürich, 27.01.1956): Oostenrijks dirigent en componist. Studeerde in Praag, besloot dirigent te worden toen hij Gustav Mahler diens 6e symfonie hoorde dirigeren. 
Debuteerde als dirigent in 1911; na aanstellingen in Darmstadt, Barmen-Elberfeld, Düsseldorf en Mannheim was hij Generalmusikdirektor van de Staatsoper Berlin van 1923-1934. Leidde grote producties: Jenufa (Leos Janacek, 1924); Wozzeck (Alban Berg, 1925), Christophe Colombe (Darius Milhaud, 1930). Speelde ook veel moderne muziek met de Berliner Philharmoniker. Was goed bevriend met Alban Berg. Vertrok vanwege onvrede met de Nazi's (hij was niet Joods), leverde zijn contract van de Scala Milaan in nadat Mussolini in 1939 aan de macht was gekomen. 
Dirigeerde o.m. in Londen, Praag, Brussel, Buenos Aires, Amsterdam, Salzburg. 
Verhuisde naar Argentinië en werd in 1938 Argentijns staatsburger. Dirigeerde o.m. aan het Teatro Colón  en van 1943-1948 het Havana Philharmonisch Orkest. Vertrok in 1948 weer naar Europa, was m.n. actief als gastdirigent. 
Zijn zoon Carlos Kleiber (1930-2004) was ook een groot dirigent.

Kijk hier op mijn blog voor andere opnamen van Erich Kleiber met o.m. Bach (1930), Mozart (1926, 1929), Schubert (1928) en Beethoven (1938).

Walter Drwenski (Wartenburg, 27.10.1892 - Rheinfelden, 27.06.1956).
1932-1946: organist van de Kaiser Wilhelm Gedächtnis-Kirche, Berlijn.



Berliner Philharmoniker o.l.v. Erich Kleiber:

1  Christoph Willibald von Gluck: "Iphogenie in Aulis": Ouverture    9:39
    78t 30 cm: Ultraphon E 844   16030/1
    Opname Berlijn, 12-01-1931

2  Georg Friedrich Händel: "Alcina": Balletmuziek    7:44
    Walter Drwenski, klavecimbel
    78t 30 cm: Telefunken SK 1270   018516/018517-1
    Opname Berlijn, 29-06-1932

3  Franz Liszt: Tarantella Venezia e Napoli    6:48
    78t 30 cm: Ultraphon F 18051   T-18505/6
    Opname Berlijn, 27-06-1932

Download mp3

maandag 9 mei 2016

Emanuel Feuermann: Dvorak (Parlophon, 1928-1930)


Emanuel Feuermann (Kolomyja, 22.11.1902 - New York, 25.05.1942): Joods cellist, geboren in Oostenrijk-Hongarije (nu Oekraïne). Hij had les van Friedrich Buxbaum en Anton Walter.
1914: debuut onder Felix Weingartner met het celloconcert van Haydn (Wenen)
1917: ging studeren bij Julius Klengel
1919: docent aan het Gürzenich Conservatorium van Keulen. Eerste cellist van het Gürzenich Orkest. Cellist van het Bram Elderling Kwartet.
1929-1933: professor aan de Musikhochschule van Berlijn. Trad op met violisten Carl Flesch, Szymon Goldberg, Joseph Wolfsthal en componist en altviolist Paul Hindemith. Vormde met Hindemith en Wolfsthal (na Wolfthal's dood met Szymon Goldberg) een trio. Speelde ook met Jascha Heifetz, Arthur Rubinstein en William Primrose.
In 1933 werd hij door de Nazi's ontslagen en hij ging naar Londen met Goldberg en Hindemith. 
1935: trouwde met Eva Reifenberg. Ze kregen een dochter.
1938: Via Oostenrijk, Zwitserland, Brits Palestina naar de Verenigde Staten. 
Op Youtube is hij te zien in een mooi filmpje.



Michael Taube (1890-1972): Pools dirigent, studeerde in Leipzig, had les van Hermann Abendroth (Keulen). 
1924: assistent bij orkest van de Berliner Staatsoper onder Bruno Walter
1935: emigreerde naar Israel, had een belangrijke rol bij de ontwikkeling van het Israel Symfonie-orkest.

Opvallend hoe snel het eerste deel gespeeld wordt, vergeleken met de huidige maatstaven. Maar wat een cellist!

Anton Dvorak: Celloconcert in b op.104 (1894-1895)
1  allegro    12:07
2  adagio, ma non troppo    10:34
3  finale: allegro moderato    10:30
    Emanuel Feuermann, cello; 
    Mitglieder Staatskapelle, Berlin; Michael Taube, dirigent
    78t 30 cm: Parlophon P.9667-71
    2-20748; 49; 50-3; 51-2; 52-2; 53; 21582; 83; 84
    Opname 30-04-1928; 27-09-1929; 27-01-1930
    Totale tijd:   33:11

4  Georges Valensin, arr.  Danbé: Menuett    2:48
    Emanuel Feuermann, cello; Michael Taube, Blüthner-Flügel
    78t 30 cm: Parlophon P.9671-II   2-20220
    Opname Berlijn, 08-04-1927

Download mp3

maandag 2 mei 2016

Egon Petri, Dmitri Mitropoulos: Liszt (Columbia, 1939)


Egon Petri (Hannover, 23.03.1881 - Berkeley, 27.05.1962): Nederlands pianist, violist, organist, docent. Zijn ouders waren weliswaar Nederlands, maar hij groeide op in Duitsland (sprak geen Nederlands). Zijn vader (professioneel violist) leerde hem vioolspelen, ook speelde hij piano. Hij doorliep het conservatorium van Dresden. Ignace Jan Paderewski en Ferruccio Busoni stimuleerden hem te kiezen voor de piano. Petri ging studeren bij Busoni, die een grote invloed op hem had.
Tijdens de eerste wereldoorlog verhuisden Petri met Busoni mee naar Zwitserland, waar hij Busoni hielp met de uitgaven van het klavierwerk van J.S. Bach.
In de jaren '20 gaf hij les in Berlijn, waar o.a. Victor Borge, Stanley Gardner en Vitya Vronsky zijn leerlingen waren.
1927-1939: Verhuisde naar Zakopane (Polen) waar hij een masterclass leidde.
Een dag voor de Duitse inval in Polen ontsnapte Petri uit Polen, met achterlating van al zijn spullen, w.o. zijn correspondentie met Busoni (wat later teruggevonden werd) en vertrok naar Amerika.
1955: werd Amerikaans staatsburger.


Dmitri Mitropoulos (Athene, 01.03.1896 - Milaan, 02.11.1960): Grieks dirigent, pianist en componist. Studeerde in Athene, Brussel en Berlijn, o.a. bij Busoni.
1921-1925: assistent van Erich Kleiber bij orkest van de Staatsoper, Berlin
1937-1949: Minneapolis Symphony Orchestra
1946: werd Amerikaans staatsburger
1949-1958: New York Philharmonic
1954-1960: Metropolitan Opera
Op dit Youtube filmpje zien we hem tijdens een repetitie.



Franz Liszt: Rhapsodie Espagnole    14:00
Egon Petri, piano
Minneapolis Symphony Orchestra o.l.v. Dimitri Mitropoulos
78t 30 cm: Columbia LX 891-2   XCO 25826-9
Opname Minneapolis, 27-12-1939 

Download mp3