maandag 26 november 2012

Ernest Ansermet: Händel (Decca, 1929)


Ernest Ansermet (Vevey, 11.11.1883 - Genève, 20.02.1969): Zwitsers dirigent. Was eerst professor wiskunde die les gaf aan de universiteit van Lausanne. Hij begon vanaf 1912 te dirigeren in het casino van Montreux. 
1915-1923: dirigeerde les Ballets Russes (Diaghilev). Hij had contact met Debussy en Ravel en was bevriend met Stravinsky. 
In 1918 stichtte hij zijn eigen orkest: Orchestre de la Suisse Romande (OSR). Ansermet heeft al zijn platen opgenomen voor Decca. In mei 1954 heeft hij de eerste commerciële stereo-plaat met zijn OSR uitgebracht. 
Ansermet hield van jazz, schreef in 1919 een artikel waarin hij Sidney Bechet prees. Hij moest niets hebben van Schönberg en de 12-toons techniek. 
Lees meer over hem op Wikipedia.
Ik heb al eerder iets gepost van Ansermet: een prachtige Symphonie des Psaumes van Stravinsky (1947), en Noches en los jardines de España van De Falla met Jacqueline Blancard als pianiste (1942). 
Het geluid van deze Händel opname klinkt nogal hees, gruizig, niet helder. Ik heb toch besloten, ondanks de matige kwaliteit, deze opname te posten omdat dit een vroege opname van Ansermet is, en omdat Ansermet weinig Händel gedirigeerd heeft. 
Het label Decca is opgericht in 1929 in Engeland (de Amerikaanse tak kwam pas in 1934), dus dit moet een hele vroege Decca opname zijn.
Op het label staat nog vermeld dat er een Broadwood klavecimbel uit 1790 te horen is.

Georg Friedrich Händel: Grand concerto no.2 in F
1  andante larghetto    3:48
2  allegro    3:26
3  largo    3:35
4  allegro ma non troppo    2:28
Decca String Orchestra o.l.v. Ernest Ansermet
78t 30 cm: Decca T.112-113  MA.452-5
Opname 16.09.1929
Totale tijd:   13:17

Download flac
Download mp3

woensdag 21 november 2012

Eduard van Beinum, GCO: Haydn (Decca, 1947)


Eduard van Beinum (Arnhem, 03.09.1900 - Amsterdam, 13.04.1959) is een van de beste dirigenten geweest van Nederland van zijn generatie. Wist met zijn niet-dictatoriale houding een grote betrokkenheid bij zijn musici te creëren en dat leidde tot heel natuurlijke, vloeiende, pure interpretaties zonder grote excessen, uitvergrotingen of ander effectbejag. De muziek, niet het ego stond voorop. Mijns inziens nog steeds een sterk onderschat dirigent. Er is momenteel vrijwel niets van hem te koop op CD, helaas. 

Een kort overzicht van de dirigentencarrière van Eduard van Beinum:
1927-1931: dirigent van de Haarlemse Orkest Vereeniging
1931-1938: tweede dirigent Concertgebouworkest (naast Willem Mengelberg)
1935-1940: dirigent van R.K. Oratoriumvereniging Haarlem
1938-1945: tweede eerste dirigent van het Concertgebouworkest
1945-1959: eerste dirigent van het Concertgebouworkest
1949-1952: eerste dirigent van het London Philharmonic Orchestra
1952: Tournee met Concertgebouworkest door de Verenigde Staten
1956-1959: eerste dirigent Los Angeles Philharmonic Orchestra
Hij introduceerde de symfonieën van Bruckner in Nederland en zette zo, naast de m.n. door Mengelberg ontwikkelde Mahlertraditie, een Brucknertraditie voor het concertgebouworkest op de kaart. Van Beinum kreeg eredoctoraten van de Rutgers University in New Jersey en van de Gemeente Universiteit Amsterdam. Eduard Van Beinum stierf op 13 april 1959 aan een hartstilstand tijdens een repetitie met het Concertgebouworkest. 
Eduard van Beinum trouwde in 1927 met Sepha Jansen, een violiste. Ze hadden twee zoons.
Er zijn twee goede boeken over Eduard van Beinum verschenen:
- In 2000 verscheen een boek van een van de zoons, Bart, die o.a. als violist in het Residentie Orkest en het Concertgebouw speelde:
Bart van Beinum: Eduard van Beinum, over zijn leven en werk (Thoth, 2000).
- Er is een uitstekende biografie over hem verschenen, inclusief een DVD waarop Van Beinum dirigerend te zien is (complete Eroica, 5 mei 1957):
Truus de Leur: Eduard van Beinum (1900-1959), musicus tussen musici (Thoth, 2004).

Andere posts van Eduard van Beinum op mijn blogs vindt u hier
Op de blog Neil's Historical Recordings zijn ook veel 78t. opnamen van Eduard Van Beinum te vinden. 

De bijnaam "The miracle" van de symfonie die we nu horen, Haydn no.96, zou als oorzaak hebben dat tijdens de première in Londen, tijdens het applaus een kroonluchter naar beneden viel. Het publiek kon de kroonluchter ontwijken omdat ze naar voren waren gelopen om te applaudiseren. Na onderzoek blijkt dat het verhaal op zich klopt, maar dat het toen ging om de première van symfonie no. 102.
We horen een verrukkelijke uitvoering, zeker voor die tijd fris gespeeld.

Joseph Haydn: Symfonie no.96 in D, Hob. I:96 ("The miracle") (1791)
1  adagio - allegro    6:47
2  andante    6:32
3  menuetto: allegretto    4:57
4  finale: vivace    2:49
Concertgebouworkest o.l.v. Eduard van Beinum
78t 30 cm: Decca AK.1855-7  HAR.32-7
Opname 21-09-1947
Totale tijd:   21:05


zondag 18 november 2012

Phyllis Allan, viool (Aeolian Vocalion)

James McBey: "Phyllis with a violin" 1915

In deze post een upload van de violiste Phyllis Allan. Er is weinig van haar bekend: via Google kom ik bij een schilderij van haar, waar ze is afgebeeld als jonge vrouw met viool. Het is geschilderd in 1915 door James McBey. Bij die site staat vermeld dat ze later door het leven ging als Lady Langley Taylor. Wie meer weet mag aanvullen!
Ze wordt op piano begeleid door Ethel Hobday en daar vinden we meer informatie over: 
Ethel Hobday, geboren Sharpe (Dublin, 28.11.1872 - Tankerton, 10.07.1947): Ierse pianiste, opgeleid aan de Royal Irish Academy of Music en daarna de Royal Academy of Music in Londen, waar ze les had van Franklin Taylor. Ze debuteerde in 1891. Ze trouwde met de altviolist Alfred Hobday en is een van de pioniers w.b. opnamen van lange kamermuziekwerken (kwintetten van Brahms en Elgar). Verder heeft ze o.a. veel opnamen begeleid van Albert Sammons en Lionel Tertis. Lees meer op Wikipedia


1  Gabriel Fauré: Berceuse op.16    3:34
2  P.I. Tchaikovsky: Scherzo op.42 no.2    3:55
Phyllis Allan, viool; Ethel Hobday, piano
78t 30 cm: Aeolian Vocalion D-02051  02536 / X02537

Download mp3

maandag 12 november 2012

Jan Kubelik, viool (HMV)


Jan Kubelik (Michle, 05.07.1880 - Praag, 05.12.1940): Tsjechisch violist en componist. Ging op z'n 8e naar het Praags conservatorium, had les van Otakar Sevcík. Vanaf 1898 volgde een grote internationale carrière.
Hij trouwde in 1903 met Gravin Anna Julie Marie Széll von Bessenyö. Ze kregen 8 kinderen, 5 vioolspelende dochters en 3 zonen, w.o. de beroemde dirigent en componist Rafael Kubelik (1914-1996). Kijk hier voor 78t. opnamen van Rafael Kubelik.
Hij nam platen op voor de merken Gramophone, Fonotipia en Polydor. Zijn bekendste plaat is als begeleider van Nellie Melba in Ave Maria, dat 3x werd opgenomen (in 1904, 1905 en 1913). Verder is er een live-opname uit 1935 (Carnegie Hall) bewaard gebleven. Kubelik heeft opgetreden tot zijn dood op 60-jarige leeftijd.
Als componist heeft hij o.m. 6 vioolconcerten geschreven.
Nu drie enkelzijdige en één dubbelzijdige 30cm 78t. platen van Jan Kubelik, viool, met pianobegeleiding.

Pablo de Sarasate: Zapateado op.23 no.2   3:25
78t 30 cm: HMV 07953  5126f
Opname 03-07-1911

Georg Friedrich Händel: Sonate no.6: adagio; allegro    3:21

78t 30 cm: HMV 2-07902  A13876
Opname 30-09-1913

Wolfgang Amadeus Mozart, arr. Jan Kubelik: Romance    4:17

78t 30 cm: HMV 07976  Ho668m

A. Randegger Jr.: Pierrot serenade    3:20

Opname 03-07-1911
Fiorillo-Randegger: Capriccio no.28    3:01
78t 30 cm: HMV DB 673  07951/87  5123f / z7329f

Download mp3

maandag 5 november 2012

Max von Schillings: Beethoven Pastorale (Odeon, 1929)


Ook Max von Schillings (Düren, 19.04.1868 - Berlijn, 24.07.1933) nam de Pastorale van Beethoven op, ruim een jaar na de opname van Franz Schalk. De opname is op 6 Odeon-platen uitgebracht, i.t.t. op 5 HMV's bij Franz Schalk. Max von Schillings doet 42:03 over de symfonie, Franz Schalk 38:40. Oordeel zelf waarnaar uw voorkeur uitgaat!
Op Youtube is een mooie uitvoering te zien uit 1932 van de Wilhelm Tell Ouverture van Rossini met Max von Schillings als dirigent.

Ludwig van Beethoven: Symfonie no.6 in F op.68 "Pastorale":
01  1 Erwachen heiterer Empfindungen bei der Ankunft auf dem Lande :    
         allegro ma non troppo    9:33
02  2 Szene am Bach: andante molto mosso    14:21

03  3 Lustiges Zusammensein der Landleute: allegro; 
       4 Gewitter, Sturm: allegro; 
       5 Hirtengesang. Frohe und dankbare Gefühle nach dem Sturm:  
          allegretto    18:09

Mitglieder Staatskapelle Berlin o.l.v. Max von Schillings

78t 30 cm: Odeon O - 6907~12   21560-88

Opname 16, 23 en 30 september 1929

Totale tijd:   42:03

Download mp3

vrijdag 2 november 2012

Max von Schillings: Beethoven, Wagner (1927, 1928)


Max von Schillings (Düren, 19.04.1868 - Berlijn, 24.07.1933): Duits dirigent, componist,  theaterdirecteur en docent. 
Op muziekgebied studeerde hij piano, viool en theorie in Bonn, daarna ook jurisprudentie, kunstgeschiedenis, literatuur en filosofie aan de universiteit van München. Hij was professor in Bayern en Heidelberg. 
1908-1918: intendant Königlichen Hoftheater Stuttgart
1918-1925: intendant Staatsoper, Berlin, als opvolger van Richard Strauss
1932-1933: president van de Pruisische Academie der Kunsten
1933: artistiek directeur van de Städtische Oper Berlin
Als muziekdocent was Wilhelm Furtwängler zijn beroemdste leerling.
Max von Schillings was een tegenstander van de Weimar-republiek en fel anti-Semitisch. In zijn tijd als President van de Pruisische Academie der Kunsten was hij er verantwoordelijk voor dat vele vooraanstaande Joodse kunstenaars uitgesloten en/of uitgewezen werden, zoals Heinrich en Thomas Mann, Max Liebermann, Arnold Schönberg en Franz Schreker. 
Max von Schillings was van 1892-1923 getrouwd met een nicht van hem, Carolina Josefa Peill. In 1923 hertrouwde hij met de operazangeres Barbara Kemp (1881-1959). 
Zijn bekendste compositie is de opera Mona Lisa (première 1915). Barbara Kemp zong de eerste uitvoering in Amerika in de Metropolitan New York in 1923. 



1  Richard Wagner: "Die Meistersinger von Nürnberg": Vorspiel    8:48
    Mitgl. der Kapelle der Staatsoper, Berlin o.l.v. Max von Schillings
    78t 30 cm: Polydor 66587   B 20886/7
    Mechan. copt. 1927 

2  Ludwig van Beethoven: "Egmont": Ouverture    7:48
    Orkest van de Staatsoper, Berlin o.l.v. Max von Schillings
    78t 30 cm: Parlophone E 10953  (21126/7)
    Opname 14-12-1928

Download mp3